Darowizna w rodzinie a zobowiązania podatkowe

Darowizna to bezpłatne przekazanie środków pieniężnych, rzeczy lub nieruchomości przez darczyńcę kosztem własnego majątku osobie obdarowanej. Wszystkie darowizny opodatkowane są podatkiem od spadku i darowizn, jednak przepisy przewidują pewne zwolnienia. Często zastanawiamy się jakie skutki będzie miało przekazanie swojemu dziecku lub rodzeństwu określonej kwoty pieniężnej. W dzisiejszym wpisie skupimy się na darowiznach pieniężnych w najbliższej rodzinie.

Co do zasady przed dokonaniem darowizny sporządzona powinna być umowa darowizny, przy czym przepisy kodeksu cywilnego stanowią, że umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione. Oznaczona to, że jeśli chcemy przekazać w darowiźnie określoną kwotę umowa darowizny będzie zawarta z chwilą przekazania środków drugiej osobie. Pamiętajmy, że najlepszym rozwiązaniem jest przekazanie darowizny pieniężnej przy pomocy przelewu bankowego – organy państwowe nie będą miały wtedy wątpliwości, że darowizna jest odpowiednio udokumentowana.

W art. 9 Ustawy o podatku od spadków i darowizn wprowadzone zostały kwoty wolne od podatku, w zależności od grupy podatkowej, w której znajduje się obdarowany. Nie mają obowiązku podatkowego:
• I grupa podatkowa (małżonek, wstępni, zstępni, rodzeństwo, ojczym, macocha, pasierb, teściowie, zięć, synowa): do kwoty 9637 zł,
• II grupa podatkowa (zstępni rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa, rodzeństwo małżonków): do kwoty 7276 zł,
• III grupa podatkowa (pozostałe osoby): do kwoty 4902 zł.
pod warunkiem, że wskazana kwota stanowiła przedmiot darowizny otrzymany od jednej osoby w ciągu 5 lat.

Natomiast art. 4a wprowadza całkowite zwolnienie z podatku od spadku i darowizn w stosunku do osób wchodzących w skład grupy podatkowej 0, do której należą małżonek, wstępni, zstępni, rodzeństwo, ojczym, macocha oraz pasierb. Osoby te nie muszą płacić podatku od darowizny, bez względu na otrzymaną kwotę, pod warunkiem, że w ciągu 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego (tj. od dnia otrzymania darowizny przekraczającej 9637 zł) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. Należy wypełnić druk SD-Z2, na którym wskażemy dane darczyńcy, obdarowanego i przedmiot darowizny. Natomiast darowizny od najbliższej rodziny poniżej 9637 zł nie muszą być zgłaszane do urzędu skarbowego.

Powyższe zwolnienie dotyczy również nieruchomości czy samochodów. Jednak w przypadku gdy przedmiotem darowizny jest mieszkanie konieczne jest sporządzenie umowy w formie aktu notarialnego.
Konsekwencję niedokonania zgłoszenia darowizny do urzędu skarbowego jest opodatkowanie jej na zasadach ogólnych. Jeśli więc nie chcemy płacić podatku od otrzymanych środków pieniężnych musimy pamiętać o 6 miesięcznym terminie na jej zgłoszenie.

About the author: Dominika Habinka